Có một hãng phim mà câu chuyện về cổ phần hóa bây giờ dường như đã nổi tiếng hơn tất cả bộ phim mà nó đã làm. Và đây là một góc nhìn khác về câu chuyện của một hãng phim.

Nếu lấy thời gian công chúng bỏ ra để tìm hiểu hay bàn thảo về việc đúng sai này nhân với thu nhập theo thời gian của họ thì chắc là tiêu hao ấy đã lớn hơn giá trị cổ phần hóa khá nhiều.

Tôi không định bàn về vấn đề cổ phần hóa cùng những đúng sai của nó vì không có đủ thông tin, chuyên môn và thẩm quyền. Nhưng khi thấy nhiều anh chị dùng tư duy văn hóa văn nghệ để bàn về một vấn đề thuần kinh tế thì tôi chợt nghĩ có lẽ mình nên cung cấp thêm một góc nhìn về định giá thương hiệu hãng phim để giúp mọi người bàn tập trung hơn. Vì dù gì thì tôi cũng có hiểu biết nhất định về kinh tế, và hiểu một chút về văn hóa văn nghệ nhờ thời gian tham gia HĐQT một hãng phim.

Thương hiệu - làm sao để định giá?

Thương hiệu là tài sản vô hình và không thể được định giá trực tiếp mà phải thông qua các phương pháp gián tiếp. Để cho khái quát đối với đa phần mọi người thì có hai trường phái định giá thương hiệu chính: dựa trên chi phí cấu thành trong quá khứ và dựa vào khả năng tạo lợi thế thương mại trong tương lai. Mỗi trường phái lại có những phiên bản khác nhau tùy theo quan điểm, góc nhìn và sự sẵn sàng, ổn định của dữ liệu.

TH1Ảnh: Marketing Land.

Trường phái quá khứ đi đếm những chi phí đã bỏ ra cho những hoạt động liên quan đến thương hiệu (quảng cáo, tiếp thị, quan hệ công chúng...) với tư duy: nếu không có sẵn thương hiệu, bây giờ làm lại từ đầu thì sẽ tốn bao nhiêu chi phí và tạm coi đó là giá trị của thương hiệu.

Thế nhưng, có khá nhiều câu hỏi xoay quanh tính hợp lý của phương pháp này. Liệu những hoạt động sử dụng chi phí đó đã hợp lý chưa, hay loay hoay làm đi lật lại gây thêm tốn kém? Nếu hợp lý, liệu cách làm đã đủ khéo chưa, hay đốt tiền một cách lãng phí? Liệu có vụ án con ruồi nào đó xảy ra làm cho hình ảnh thương hiệu suy giảm trong khi chi phí không ngừng tăng lên hay không?

Giả sử rằng tất cả mọi cái đều đã tối ưu, nghĩa là chi phí bỏ ra bằng với giá trị thương hiệu nhận được. Nhưng vì một lý do nào đó, ta cần đến một nhà đầu tư, thì liệu nhà đầu tư có thể sử dụng toàn phần thương hiệu đó trong phương án sản xuất kinh doanh trong tương lai hay không? Nghĩa là cái giá trị thương hiệu có, và giá trị sử dụng cần ở thương hiệu có gần với nhau hay không?

Trường phái tương lai hiện được Interbrand và nhiều tổ chức đánh giá dùng để đánh giá. Theo trường phái này, thương hiệu nên được đo ở góc cạnh giá trị sử dụng: có thương hiệu sẽ tạo ra lợi thế thương mại như thế nào cho doanh nghiệp? Bán được giá cao hơn, thâm nhập được những thị trường và khách hàng khó hơn... Không thể nào ta tự ca ngợi mình rằng thương hiệu của mình tốt nhờ lịch sử lâu năm hay nhờ số tiền đã bỏ ra để xây dựng mà lại không giúp ích gì cho tình hình kinh doanh trong tương lai của doanh nghiệp.

TH2Ảnh: Seismic.

Thương hiệu các công ty nhà nước trong cổ phần hóa - nan giải chuyện định giá

Phía trên là chúng ta nói chuyện trời Tây. Ở Việt Nam, theo Thông tư số 127/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính (Hướng dẫn xử lý tài chính và xác định giá trị doanh nghiệp khi thực hiện chuyển doanh nghiệp 100% vốn nhà nước thành công ty cổ phần)* thì về cơ bản giá trị thương hiệu được định giá theo trường phái quá khứ. Quy định tính ngược tới mốc năm năm trước thời điểm định giá để thống kê các chi phí cho việc “tạo dựng và bảo vệ nhãn hiệu, tên thương mại”.

Đây là một vấn đề lớn đối với các nhà đầu tư, vì tính đúng đắn và hiệu quả của những khoản chi này sẽ là khác nhau dưới những góc nhìn khác nhau. Đặc biệt với những nhà đầu tư, vốn luôn chú tâm đến tính hiệu quả, liệu chừng thương hiệu này sẽ mang đến lợi thế gì cho hoạt động trong thời gian sắp tới hay không?

Người bán, là nhà nước, luôn muốn bán “đúng giá”. Trong khi đó, người mua luôn luôn muốn mua “giá đúng”. Ai cũng có những lập luận mạnh mẽ bảo vệ cho luận điểm của mình.

Thế nhưng, ai cần ai hơn?

Ai cũng nghĩ là phía bên kia cần mình hơn. Và do đó, sẽ rất khó để gặp được nhau. Người thì đòi giá cao bởi vì “rõ ràng là con gái tôi 50 năm trước đẹp nhất làng”, chưa kể còn tốn chi phí nuôi thêm nửa thế kỷ. Kẻ thì chỉ nhìn vào giá trị mà mình còn sử dụng được vì “bà ấy giờ chỉ làm ô sin được thêm ba năm nữa mà thôi”.

Và vì thế nên ta đi lướt qua nhau, mặt ai cũng nghếch lên trời!

TH3Ảnh: Social Media Today.

Quay lại chuyện hãng phim - thương hiệu hay thương gì?

Nếu theo trường phái quá khứ thì giá trị thương hiệu là tương đối thấp do suốt 10 năm liền hãng phim làm ăn bết bát, ăn nhiều hơn làm, không đầu tư đáng kể cho quảng cáo, quảng bá thương hiệu. Tôi không có số liệu nên có lẽ phải để cho những người có thẩm quyền và chuyên môn tính toán. Nhưng sẽ là bất ngờ nếu con số là đáng kể.

Còn nếu theo trường phái tương lai thì lại càng thấp hơn nữa khi mà thương hiệu này không tạo được lợi thế cạnh tranh.

Này nhé, nếu giá vé là như nhau, bạn sẽ chọn xem một phim do Phim truyện Việt Nam sản xuất, hay một phim do một hãng trong ngoài nước nào đó sản xuất? Cùng một phim, khán giả có sẵn sàng trả nhiều tiền hơn để được xem? Hệ thống rạp có vì Phim truyện Việt Nam mà chia tỷ lệ tốt hơn?

Thương hiệu, dưới góc độ thực dụng, là giá trị vô hình giúp ta bán được một sản phẩm dịch vụ tương đương với giá cao hơn. Hoặc giúp khách hàng sẽ chọn ta thay vì đối thủ cạnh tranh khi chất lượng, giá cả và các yếu tố khác đều giống nhau.

Dường như rằng dưới góc độ sử dụng, ta không thấy được lợi thế thương mại của thương hiệu này. Hay nói cách khác, giá trị sử dụng của thương hiệu này không còn cao như ba mươi năm trước nữa. Và trong tương lai, điều này vẫn còn là ẩn số!

Thế nhưng, tôi thấy được ở đâu đó những hoài niệm, những câu chuyện kể, những giọt nước mắt, và thậm chí những tiếng nấc nghẹn ngào trong nỗ lực tăng thêm giá trị cho thương hiệu ấy.

Xin đừng làm như vậy, kẻo có người lầm tưởng thương hiệu là thương hại và có thể làm cho tăng lên bằng nước mắt.

* Thông tư 127, mục a, khoản 7, điều 18: Giá trị thương hiệu được xác định trên cơ sở các chi phí thực tế cho việc tạo dựng và bảo vệ nhãn hiệu, tên thương mại trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp trước thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp năm năm, bao gồm chi phí thành lập doanh nghiệp, chi phí đào tạo nhân viên, chi phí quảng cáo, tuyên truyền trong và ngoài nước để quảng bá, giới thiệu sản phẩm, giới thiệu công ty; xây dựng trang web...

* Nguồn: Thời báo Kinh tế Sài Gòn

Trong vòng xoáy của cuộc sống, đôi lúc chúng ta không thực hiện nổi ước mơ, ta dần mất đi sự đam mê, hoài bão bản thân và rồi ước mơ ngày nào cũng tan biến.

Hầu hết ai trong số chúng ta cũng từng thất bại trong việc cố gắng đạt được mục tiêu ở một thời điểm nào đó. Mặc dù đó là những mục tiêu rất thiết thực nhưng yếu tố hoàn cảnh, thiếu động lực khiến việc theo đuổi mục tiêu bị thất bại. Ngay cả những chuyên gia trong lĩnh vực thiết lập mục tiêu cũng thường xuyên đặt câu hỏi liệu họ đang có những bước đi đúng đắn để có được cuộc sống như mong muốn.

uoc mo 1500023837

Khi cuộc sống ngày càng khó khăn và phức tạp, những giấc mơ, mục tiêu của chúng ta đôi khi sẽ không được coi trọng nữa. Theo thời gian, dần dần chúng ta sẽ đánh mất đi sự đam mê, hoài bão của bản thân mình. Mục tiêu hoàn toàn có thể đạt được nếu chúng ta có ý thức được rằng mục tiêu và ước mơ là hai điều hoàn toàn khác biệt.

Les Brown đã từng khẳng định rằng, "Nghĩa trang là nơi giàu có nhất trên trái đất, bởi vì ở đây bạn sẽ tìm thấy tất cả những hy vọng và ước mơ chưa bao giờ hoàn thành, những cuốn sách chưa bao giờ được viết, những ca khúc chưa bao giờ được hát, những phát minh chưa bao giờ được chia sẻ, những phương pháp chữa bệnh chưa bao giờ được phát hiện, tất cả chỉ vì họ sợ hãi bước những bước đầu tiên, ko dám quyết tâm theo đuổi giấc mơ của mình".

Muốn giảm cân, viết sách, tiết kiệm tiền trước khi nghỉ hưu, hoặc bắt đầu công việc kinh doanh của riêng bạn là ước mơ. Việc áp dụng các chiến lược thiết lập mục tiêu tốt có thể biến giấc mơ của bạn thành mục tiêu và mục tiêu của bạn thành hiện thực. Tất cả các mục tiêu bắt đầu với ước mơ hoặc mong muốn, nhưng khi bạn bắt tay vào việc thiết lập mục tiêu, bạn mới thật sự tạo ra các bước để đến gần hơn với những gì mình mong muốn. Có một giấc mơ mà không thiết lập các mục tiêu giống như bạn đang trong một cuộc hành trình mà không có bản đồ.

Quá trình đạt được mục tiêu không phải lúc nào cũng thuận lợi. Sẵn sàng để đối mặt với những thách thức.

Khi thấy những nhân vật thành công trên thế giới - vận động viên Olympic, nhà sáng tạo, doanh nhân và các tác giả bán chạy nhất, chúng ta chỉ nhìn thấy kết quả của những nỗ lực của họ. Chúng ta chẳng thể nào nhìn thấy được những đấu tranh, những nỗ lực của họ và thường thì sẽ có suy nghĩ rằng thành công họ có được có thể do may mắn và họ chẳng tốn mấy sức lực để có được.

Không phải quá khó để hình dung mục tiêu bạn vươn tới. Bạn có thể tự hình dung mình trong bộ đồ bơi sau khi giảm cân, hoặc bạn có thể tưởng tượng cuốn sách của mình trên kệ trong hiệu sách. Có thể bạn không nghĩ đến nhưng cũng nên dự đoán trước rằng quá trình đạt được mục tiêu không phải lúc nào cũng thuận lợi.

Chúng ta sẽ có những trải nghiệm để thử nghiệm khả năng giải quyết vấn đề của mình. Trong những thời điểm khó khăn nếu bạn không sẵn sàng hy sinh hoặc nỗ lực để đạt được mục tiêu , thì sẽ rất khó để thành công. Hãy chuẩn bị để đối mặt với những thách thức trong quá trình tiến tới mục tiêu.

Để đạt được mục tiêu, cần lập kế hoạch tốt

Các thông kê cho thấy rằng nhiều người trong chúng ta có những mục tiêu rất tuyệt vời tuy nhiên lại gặp khó khăn trong việc lập kế hoạch.

Quá trình thiết lập mục tiêu nên theo các bước:

Xác định rõ tầm nhìn của mình và viết chúng vào đâu đó

Một số người chọn cách thuê những chuyên gia lập kế hoạch hoặc đơn giản chỉ là viết mục tiêu của mình lên giấy. Cho dù chọn phương pháp nào cũng đảm bảo bạn sẽ có nhiều khả năng thành công hơn. Và điều quan trọng là phải cụ thể về những gì bạn muốn.

Dự đoán những trở ngại đầu tiên có thể gặp phải

Nếu con đường dẫn đến thành công quá dễ dàng, sẽ không có nhiều quyết tâm mỗi khi thất bại. Sự tự mãn, lối tư duy tiêu cực, không tập trung nỗ lực, và sợ thất bại có thể làm hỏng mục tiêu được thiết lập. Các yếu tố như cuộc sống cá nhân, trách nhiệm nghề nghiệp và mối quan tâm về tài chính cũng có thể phá hỏng kế hoạch của bạn. Nếu bạn có thể tiên đoán được những trở ngại sẽ gặp phải, bạn có thể chủ động lên kế hoạch giải quyết những vấn đề đó mà không đánh mất động lực.

Đặt mục tiêu của bạn trong phạm vi: Mục tiêu SMART

goals

S – Specific – Cụ thể: Sẽ không đủ nếu bạn chỉ nói mục tiêu của mình là muốn giảm cân. Tại sao bạn lại muốn giảm cân? Càng cụ thể bạn càng dễ hình dung mục tiêu của mình và dự đoán những trở ngại sẽ gặp phải.

M – Measurable - Có thể đo lường được: Bạn muốn giảm bao nhiêu kg? Với bạn thế nào được gọi là thành công? Các mục tiêu đo lường được có thể được chia nhỏ thành các mục tiêu nhỏ hơn để giúp chúng ta đi đúng hướng.

A – Achievable - Có thể đạt được: Ước mơ thì có thể to tát và xa vời vợi nhưng mục tiêu thì phải là những gì có thể đạt được. Hãy suy nghĩ về những gì được và mất để đạt được điều mình muốn, và quyết định nếu đó là những điều mà bạn đang sẵn sàng làm. Đạt được các bước hợp lý trong quá trình thiết lập mục tiêu sẽ giúp bạn tránh khỏi sự thất vọng.

R – Relevant - Thực tế: Mục tiêu của bạn nên là những gì mà bạn thực sự muốn đạt được.Ví dụ, bạn đang nộp đơn vào trường y bởi vì bạn mong muốn được giúp đỡ mọi người, hay bạn đang nộp đơn vì bố mẹ bạn muốn vậy? Mục tiêu tốt nhất là những gì thúc đẩy bạn chứ không phải những gì người khác nghĩ và động viên bạn.

T – Time-bound -Thời gian hoàn thành: Không đặt thời hạn cho mục tiêu đồng nghĩa với việc mục tiêu của bạn có thể sẽ mãi mãi không thực hiện được. Ngay sau đây bạn sẽ làm gì để theo đuổi mục tiêu? Thời hạn bạn mong muốn hoàn thành mục tiêu: 3 tháng, 6 tháng hay 1 năm?

Nếu bạn có thể thiết lập các mục tiêu SMART và bạn sẵn sàng chấp nhận hy sinh và nỗ lực để đạt được những mục tiêu đó, bạn đang từng bước biến ước mơ thành hiện thực. Dẫu biết rằng không ai trong chúng ta hoàn hảo. Thiết lập mục tiêu không chỉ là một phương pháp để dự đoán kết quả hoàn hảo mà cũng chính là bước điều chỉnh lại những gì không hoàn hảo theo ý muốn để giữ chúng ta đi đúng hướng.

An Chi (Trí Thức Trẻ)

Nguyên tắc chỉ là nguyên tắc, nhưng có một điều chắc chắn là với những doanh nghiệp nhỏ, một cái tên xuất sắc hội đủ 7 tiêu chí này sẽ mang lại hiệu quả tuyệt vời trong việc tiết kiệm cả thời gian và chi phí marketing cho doanh nghiệp.

Cùng quan điểm này, Chung Yu - Giám đốc điều hành của MCM, công ty chuyên về sản xuất may mặc và thời trang, cũng khuyên doanh nghiệp khởi nghiệp không nên quá tập trung vào việc tạo ra một sản phẩm hoàn hảo.