Chọn món trên mạng

Thời gian gần đây, xuất hiện nhiều trang mạng kinh doanh ẩm thực trực tuyến mới. Các nhà điều hành của những website này không sử dụng yếu tố giá rẻ để thu hút người tiêu dùng, thay vào đó họ hướng tới việc cung cấp sự thuận tiện tối đa cho khách. Khách hàng chỉ cần lựa chọn nhà hàng yêu thích trên website, đặt món trực tiếp rồi đợi người giao hàng đến tận nơi.

Khai phá thị trường

Mô hình này đang thu hút sự quan tâm của thị trường. Nhiều người tiêu dùng đã biết đến hai cái tên đầu tiên là Vietnammm.com và Eat.vn. Ban đầu, hai website này chủ yếu phục vụ cho người nước ngoài, nhưng sau đó lan tỏa tới đông đảo khách hàng trong nước. Sự tham gia ngày càng đông của khách hàng là yếu tố lôi kéo thêm nhiều doanh nghiệp mới gia nhập cuộc, cạnh tranh trong lĩnh vực này. Có thể kể đến các website như: FoodPanda.vn của Rocket Internet, ChonMon.vn của VC Corp và Hungry.vn của MJ Group. Điểm chung của các website này là chúng được điều hành bởi những công ty có thế mạnh về thương mại điện tử.

FoodPanda.vn do Rocket Internet điều hành đang tạo được vị thế khiến các đối thủ phải kiêng dè. Rocket Internet đã xây dựng được hàng loạt mô hình thương mại điện tử khá thành công. Bí quyết của họ là học hỏi kinh nghiệm từ các mô hình kinh doanh đã thành công trên thế giới, ví dụ như Amazon, eBay, Groupon, Zappos... rồi điều chỉnh để đưa vào vận hành ở các thị trường mới nổi. Tại Việt Nam, nếu cái tên của nhà điều hành Rocket Internet còn khá xa lạ thì hai website bán hàng trực tuyến Lazada và Zalora của họ đã trở nên quen thuộc với người tiêu dùng. Tuy vào thị trường Việt Nam khá muộn, nhưng FoodPanda có lợi thế rất lớn từ việc khai thác hệ thống giao hàng, thanh toán trực tuyến kết hợp với kinh nghiệm quản lý các sản phẩm thương mại điện tử địa phương. Thực tế, cái tên FoodPanda mới được sử dụng trở lại đồng nhất với thương hiệu toàn cầu của mình. Trước đó, FoodPanda phải lấy tên là HungryPanda vì tên miền FoodPanda đã do một người Việt Nam sở hữu.

Tại nước ngoài, FoodPanda cùng với HelloFood, một nhánh của FoodPanda, đã có những bước phát triển khá ấn tượng, mở rộng hoạt động tại 35 nước và hợp tác với hơn 15.000 nhà hàng. Năm 2013, FoodPanda đã nhận được khoản đầu tư 20 triệu USD từ hai quỹ AB Kinnevik và Phenomen Ventures. Với nguồn tiền mới, lãnh đạo FoodPanda không ngần ngại đặt mục tiêu tăng tốc phát triển, tối ưu hóa dịch vụ khách hàng để chiếm lĩnh phân khúc đặt món ăn trực tuyến.

Tuy nhiên, các đối thủ nặng ký khác cũng mạnh không kém so với FoodPanda. Đó là ChonMon.vn của VC Corp và Hungry.vn của MJ Group. Hai công ty này đều đang vươn lên mạnh mẽ để đuổi kịp và có tham vọng vượt qua FoodPanda nhờ sở hữu nền tảng thương mại điện tử chuyên nghiệp. Chonmon.vn thuộc sở hữu của VC Corp, được hợp nhất từ Eat.vn – vốn là một trang ẩm thực trực tuyến chuyên phục vụ cho người nước ngoài do VC Corp mua lại với giá 2,6 tỷ đồng – và Foodnet do chính VC Corp phát triển. Mục tiêu của công ty này khi mua lại Eat.vn là nhằm hỗ trợ phát triển các mảng điện tử thương mại khác của VC Corp, nhắm đến đối tượng người nước ngoài tại Việt Nam. Ngoài ra, VC Corp cũng đang điều hành các địa chỉ thương mại điện tử khá nổi tiếng như Muachung, Enbac, Rongbay... Nhận được sự hỗ trợ từ VC Corp, Eat.vn được hưởng lợi thế từ hệ thống quảng cáo, hạ tầng có sẵn của VC Corp (nền tảng thanh toán, hỗ trợ giao nhận). Họ đang chuẩn bị cho việc đối đầu với các đối thủ lớn trong ngành.

Trong khi đó, MJ Group đang sở hữu trang ẩm thực trực tuyến Hungry.vn, cũng là một đối thủ sừng sỏ khác. MJ Group đang sở hữu các website là Nhommua, Diadiem – các công cụ hỗ trợ cho sự phát triển của Hungry.vn về kinh nghiệm giao nhận chuyên nghiệp, chất lượng dịch vụ, sản phẩm và công nghệ từ Rebate Networks (Đức) và ru-Net – những công ty chuyên đầu tư về internet và công nghệ tiên tiến hàng đầu thế giới.

 

Hậu cần quyết định phần thắng

Xu hướng kinh doanh ẩm thực trực tuyến khiến các nhà kinh doanh hào hứng trước số lượng khách hàng ngày càng nhiều. Tuy nhiên, muốn giữ chân khách hàng, các nhà phát triển dịch vụ phải tổ chức được dịch vụ hậu cần thật tốt. Hiện tại, các trang ẩm thực trực tuyến đều xây dựng hệ thống dữ liệu nhà hàng đồ sộ và gia tăng tính tiện ích tối đa cho khách hàng, cùng với sự tương tác với các trang mạng xã hội, website và ứng dụng chạy trên hệ điều hành điện thoại iOS, Android. Điều quan trọng nhất nằm ở lượng khách hàng quay lại sử dụng dịch vụ. Mô hình Muachung từng bị khách hàng tẩy chay, do không kiểm soát được chất lượng dịch vụ do đối tác cung cấp, khách hàng bị phân biệt đối xử, chất lượng món ăn không đảm bảo như cam kết...

Hầu hết các đơn vị vận hành dịch vụ ẩm thực trực tuyến đều tổ chức hậu cần giao nhận khá tốt, có thể tự mình đảm nhiệm hoặc thông qua hệ thống giao nhận của nhà hàng đối tác. Các doanh nghiệp này cố gắng xây dựng thời gian phục vụ giao nhận trong vòng 30 phút, nhưng điều này sẽ nằm ngoài sự kiểm soát nếu khâu giao hàng do đối tác của họ thực hiện.

Mô hình ẩm thực trực tuyến theo thể thức mới cũng có khả năng khó kiểm soát chất lượng do cơ sở dữ liệu nhà hàng khá lớn. Mặc dù các bên đã đặt ra các biện pháp, chế tài trong trường hợp bên cung cấp dịch vụ không đảm bảo chất lượng như cam kết, nhưng rõ ràng thiệt hại về uy tín thì các website sẽ phải gánh chịu đầu tiên. Mặt khác, chính các đơn vị điều hành này, ngoài việc cạnh tranh với nhau, còn cạnh tranh trực tiếp với các nhà hàng mở dịch vụ giao hàng cho khách (take-away) và thói quen của người tiêu dùng chấp nhận đặt món trực tuyến, nhưng không muốn cộng gộp phí vận chuyển.

Hiển nhiên, cơ hội và rủi ro luôn đi kèm với nhau. Cuộc chiến còn dai dẳng và phần thắng sẽ thuộc về những doanh nghiệp biết cách làm, hiểu tâm lý khách hàng và có chiến lược phát triển dài hạn một cách nghiêm túc và chuyên nghiệp.

 

Theo Minh Phương

(Doanh Nhân Online)