Mua skype, Microsoft được gì?

microsoft-Skype-dealTại sao Microsoft bỏ ra 8,5 tỉ USD để mua một công ty đang làm ăn thua lỗ?

Tuần qua, tập đoàn phần mềm Mỹ Microsoft đã đi một bước táo bạo khi mua lại công ty dịch vụ điện thoại internet Skype (Luxembourg) với 8,5 tỉ USD. Đây là thương vụ lớn nhất từ trước đến nay của Hãng, nhằm bành trướng trên thị trường tiêu dùng Hãng đã chậm chân trong những năm qua và để tăng khả năng cạnh tranh trước 2 đối thủ Mỹ là Google và Apple.

Ngay sau khi thông tin này được công bố, phản ứng đầu tiên của các nhà đầu tư là thất vọng. Đến cuối buổi sáng thứ Ba ngày 10.5, cổ phiếu của Microsoft bị giảm giá mạnh nhất trên thị trường chứng khoán Mỹ, khiến Hãng bị mất gần 3 tỉ USD giá trị thị trường. Không chỉ các nhà đầu tư, giới phân tích cũng tỏ ra hoài nghi về thương vụ này. Và một điều khiến nhà đầu tư phản ứng mạnh là mức giá trả cho Skype quá cao, gấp xấp xỉ 10 lần doanh thu và 32 lần lợi nhuận hoạt động năm 2010 của công ty này. Trong khi đó, Skype đang làm ăn thua lỗ và gánh món nợ dài hạn 686 triệu USD. Trả mức giá cao như vậy có đáng không?

Hoài nghi bủa vây

Một điều phải thừa nhận, Skype là công ty internet có tốc độ tăng trưởng khá nhanh. Số người sử dụng hằng tháng đã tăng 38% trong năm 2010, đạt 145 triệu người, trong khi mức phí thu được từ người sử dụng tăng 19%. Thế nhưng, theo hãng tin Reuters, để mức lợi nhuận hoạt động ấy đem về cho Microsoft tỉ lệ 10% ROI (lợi nhuận/vốn đầu tư), mức tăng lợi nhuận này phải gấp 40 lần.

Ngoài ra, số người trả phí cho các dịch vụ của Skype chỉ có hơn 8 triệu, tức chỉ chiếm hơn 6% trong tổng số 145 triệu người sử dụng. Đây là con số khá thấp đối với một doanh nghiệp cung cấp dịch vụ miễn phí. Trong khi đó, Spotify, một công ty dịch vụ âm nhạc kỹ thuật số của Thụy Điển, cho biết có hơn 15% số người sử dụng trả tiền cho dịch vụ âm nhạc của mình.

Kết quả kinh doanh của Skype cũng không mấy khả quan. Mặc dù năm 2010, Skype đạt lợi nhuận hoạt động 264 triệu USD trên doanh thu 860 triệu USD, nhưng tính chung, Skype đã lỗ 7 triệu USD.

Cần nói thêm, đây không phải là lần đầu tiên Skype được mua với giá trị lớn như thế. Năm 2005, công ty đấu giá trực tuyến eBay (Mỹ) đã mua lại Skype với giá 2,6 tỉ USD. EBay khi đó cũng tin rằng, Skype sẽ có thể làm tăng hiệu quả của dịch vụ đấu giá bằng giúp các khách hàng có thể thương lượng giá cả trực tiếp với nhau dễ dàng hơn. Thế nhưng thương vụ đã không được như Công ty mong đợi. Bốn năm sau đó, eBay đã bán phần lớn số cổ phần trong Skype với giá 2 tỉ USD cho nhóm các nhà đầu tư hiện nay, trong đó có quỹ đầu tư mạo hiểm Mỹ Andreessen Horowitz. Đây cũng là lý do khiến nhiều chuyên gia phân tích hoài nghi liệu Microsoft có thể thành công từ thương vụ này hay không.

“Skype là mảng ghép ăn khớp với Microsoft”

Vẫn có một số chuyên gia nhận định khá tích cực về thương vụ giữa Microsoft và Skype. Chuyên gia phân tích Leif-Olof Wallin của hãng nghiên cứu thị trường Gartner (Mỹ), nhận xét: “Đây là một cái giá cao. Nhưng Microsoft sẽ được lợi từ thương vụ này. Đó là sở hữu thương hiệu tiêu dùng được yêu thích nhất trong lĩnh vực gọi điện thoại trực tuyến với lượng khách hàng trung thành lớn”.

Trong khi đó, nhận xét về trường hợp của eBay, ông Giles Cottle, chuyên gia phân tích cao cấp tại Informa Telecoms & Media (Anh), cho rằng đây là thương vụ mua lại mang tầm chiến lược và có ý nghĩa với Microsoft hơn người chủ cũ eBay.

“Skype hòa hợp tốt với nhiều sản phẩm khác nhau mà Microsoft đang có. Hơn nữa, nếu bạn nhìn vào bảng cân đối kế toán, 8,5 tỉ USD không phải là con số nhiều nhặn gì đối với Microsoft. Và do đó, việc Skype đang thua lỗ hoặc chỉ mới bắt đầu có lãi cũng không phải là điều đáng quan tâm đối với Microsoft”, ông Cottle giải thích.

Tính đến cuối tháng 3.2011, Microsoft nắm giữ 50 tỉ USD tiền mặt và các khoản đầu tư ngắn hạn. Vì thế, con số 8,5 tỉ USD không phải là áp lực đối với tập đoàn phần mềm này.

Ông Wallin, thuộc Gartner, cũng cho rằng: “Skype là một mảnh ghép ăn khớp với chiến lược nhắm đến người tiêu dùng của Microsoft. Thương vụ này sẽ nâng cao giá trị cộng thêm cho các sản phẩm như bộ trò chơi Xbox”.

Đó cũng là điều mà ông Steve Ballmer, Tổng Giám đốc Microsoft, khẳng định. Ông cho biết, việc kết hợp số người sử dụng Skype với số người sử dụng các thiết bị và phần mềm của Hãng sẽ giúp tăng sức hấp dẫn của các sản phẩm Microsoft, vì giúp họ dễ dàng giao tiếp với nhau hơn qua mạng lưới Skype. Đặc biệt, Skype sẽ hỗ trợ cho Xbox và thiết bị chơi game Kinect (Kinect đang là sản phẩm bán chạy của Microsoft với lượng bán ra đạt hơn 10 triệu chiếc kể từ khi được tung ra vào tháng 11.2010). Mua lại Skype cũng giúp cho Microsoft có vị thế cạnh tranh tốt hơn với dịch vụ gọi điện thoại có hình FaceTime của Apple và dịch vụ Voice của Google.

Ngoài ra, Skype còn được sử dụng ở nhiều loại điện thoại di động, đặc biệt là iPhone và các điện thoại chạy hệ điều hành Android của Google, nhưng lại không có mặt ở các điện thoại sử dụng hệ điều hành Windows Phone 7 của Microsoft. Do đó, việc kết nạp thêm Skype sẽ tăng thêm tiện ích cho người sử dụng điện thoại Windows Phone 7, giữa lúc Microsoft đã ký thỏa thuận hợp tác với hãng sản xuất điện thoại di động Phần Lan Nokia mới đây.

Tuy nhiên, ông Wallin thuộc Gartner lại mô tả quá trình sáp nhập một doanh nghiệp lớn như Skype vào một tập đoàn có quy mô còn lớn hơn nhiều là rủi ro lớn nhất của Microsoft. Hãng sẽ khó mà không can thiệp vào các quy trình và chính sách của Skype một khi hoàn tất vụ mua lại. “Thông cáo báo chí của Microsoft viết rằng Skype sẽ là một công ty độc lập. Nhưng một khi bạn sáp nhập vào tập đoàn lớn như Microsoft, mọi chuyện sẽ khác đi, cho dù bạn chỉ là một bộ phận của nó. Đó là rủi ro lớn nhất. Bởi lẽ, sự sáng tạo, cải tiến sẽ có thể bị kìm hãm, cản trở do chính sách và văn hóa doanh nghiệp của Microsoft”, ông nói.

Thách thức trước mắt của Microsoft là nhanh chóng chứng minh tầm nhìn của mình về thương vụ này là đúng. Có thể thấy, mặc dù lợi nhuận và doanh thu của Microsoft tăng gấp đôi trong 8 năm qua, nhưng cổ phiếu của Microsoft gần như cũng giảm tương ứng, chủ yếu do Hãng chậm chân trong cuộc đua trên thị trường tiêu dùng, đặc biệt là trong lĩnh vực thiết bị di động.

Đàm Hoa - NCĐT