Quảng cáo cấm xài chữ "nhất"?

quangcaonhatKhông nên cấm, chỉ yêu cầu doanh nghiệp chứng minh cái "nhất" này là chính xác, trung thực. Không viết cái nhất với chữ thật to mà các thông tin cụ thể khác ghi kèm thì chữ bé xíu…

Dự thảo Luật Quảng cáo (bản mới nhất) cấm sử dụng thuật ngữ “nhất” trong quảng cáo. Nhiều doanh nghiệp (DN) và cả cơ quan quản lý cho rằng nên cho phép DN sử dụng có điều kiện ràng buộc.

Nên cho dùng chữ “nhất”

Đại diện Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch TP.HCM cho biết trường hợp bia Sapporo đã xin quảng cáo “thương hiệu bia lâu đời nhất của Nhật”, có dùng chữ “nhất” và đưa ra giấy tờ chứng minh. Do đó, Sở cấp phép tạm cho họ quảng cáo trong vòng sáu tháng.

Từ thực tiễn này, vị đại diện trên cho rằng nếu cấm triệt để như dự thảo Luật Quảng cáo thì có thể gây khó khăn cho DN. Vì vậy, ông góp ý nên cho DN quảng cáo kèm theo điều kiện là phải có bằng chứng chứng minh sự trung thực, chính xác của nội dung quảng cáo.

Đồng thuận ý kiến trên, ông Nguyễn Chí Kiên, Chủ tịch Hội đồng tư vấn Công ty TNHH Dịch vụ Quảng cáo CMN, cho rằng quy định cấm sẽ bó hẹp quyền tiếp cận người tiêu dùng. “Không nên cấm, chỉ nên yêu cầu DN chứng minh nội dung quảng cáo chính xác, trung thực” - ông Kiên góp ý.

Phải rõ ràng, chính xác

Bàn thêm về điều kiện dùng chữ “nhất”, bà Trần Thị Thanh Mai, Giám đốc Công ty TNHH Truyền thông TNS Việt Nam, cho rằng quảng cáo không được gây ngộ nhận cho người tiêu dùng. Bà ví dụ quảng cáo “máy giặt được bán nhiều nhất tại Nhật năm 2011”, có địa điểm cụ thể, có thời gian chính xác, có chứng minh bằng số liệu tương ứng thì mới được chấp nhận. Quảng cáo “công nghệ mới nhất” mà không kèm thời điểm thì khó chấp nhận. Bởi lẽ hôm nay DN làm ra sản phẩm này mới nhất trên thị trường nhưng ngày mai DN khác làm ra sản phẩm cạnh tranh, giống y chang hoặc mới hơn thì cái “mới nhất” của hôm qua không còn đúng với hôm nay nữa.

Ông Nguyễn Nam Trung, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Sáng tạo Mắt Bão, cho rằng DN muốn quảng cáo có chữ “nhất” thì phải đầy đủ, chính xác, không được lập lờ. Ví dụ, quảng cáo “Z là khu vui chơi tại TP.HCM được nhiều người đến vui chơi nhất năm 2011”. Ông cho rằng cái nhất nào cũng có phạm vi, giới hạn của nó, không thể nói “nhất” chung chung được.

Một DN quảng cáo cho rằng để không lạm dụng thì cần có điều kiện ràng buộc, ví dụ cái nhất đó là kết quả của một cuộc khảo sát thì cần nói rõ đơn vị nào khảo sát, tại thị trường nào, quy mô, thời gian khảo sát… Khi in quảng cáo thì in cỡ chữ như nhau, không viết cái nhất với chữ thật to mà các thông tin cụ thể khác ghi kèm thì chữ bé xíu…

Không cần cấm cản

Ngoài chữ “nhất” thì dự thảo Luật Quảng cáo còn cấm các thuật ngữ “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một” hoặc “từ ngữ có ý nghĩa tương tự”.

Một DN quảng cáo cho rằng cấm “từ ngữ có ý nghĩa tương tự” là không rõ ràng, khiến cơ quan quản lý lạm quyền khi xem xét hồ sơ quảng cáo, gặp từ nào không ưa thì cứ bảo là “tương tự” và không chấp nhận hồ sơ. DN này cho rằng chỉ cần buộc DN chứng minh nội dung quảng cáo, DN khó mà chứng minh được “tốt nhất”. Như vậy, không cần cấm cản gì cho mệt mà DN vẫn không dùng được các từ “nổ” này.

Một DN đưa ra dẫn chứng một bảng hiệu ngoài trời quảng cáo “kênh truy cập hàng đầu Việt Nam”. DN quảng cáo bị xử phạt vì không đưa ra được căn cứ chứng minh vị trí “hàng đầu”. Như vậy, đâu có cấm cản gì mà trên thực tế vẫn quản lý được quảng cáo. Nếu DN quảng cáo không trung thực thì còn có DN khác trong ngành phát hiện, khiếu nại, cơ quan quản lý có thể xử lý phạt hành chính, yêu cầu ngưng quảng cáo, công khai vi phạm của DN.

Ông Trần Văn Nghiệp, Giám đốc Công ty Cổ phần Quảng cáo Sài Gòn, cho biết tuy không có quy định cấm nhưng DN quảng cáo đều biết không được dùng từ “duy nhất”, “số một”. Bởi lẽ dùng mà không chứng minh được thì bị xem là quảng cáo không trung thực, bị phạt ngay. Vì vậy, ông góp ý rằng không cần đau đầu suy nghĩ cấm từ nào. Luật chỉ cần bắt buộc quảng cáo phải trung thực, yêu cầu DN chứng minh là được rồi.

Đổi nhiều vẫn chưa gút được

Pháp lệnh Quảng cáo hiện đang áp dụng: Không cấm.

Dự thảo Luật Quảng cáo đã qua nhiều lần chỉnh sửa. Nội dung cấm vẫn cứ lấn cấn tới lui:

Dự thảo tháng 11-2008: Cấm “nhất”, “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một” và những từ tương tự mà không có xác nhận của cơ quan có thẩm quyền.

Dự thảo tháng 4-2009: Cấm “nhất”, “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một”.

Dự thảo tháng 1-2011: Quảng cáo có sử dụng thuật ngữ ở mức so sánh cao nhất như “nhất”, “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một” mà không có căn cứ hợp pháp.

Dự thảo tháng 9-2011: Cấm “nhất”, “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một”, “siêu việt”, “hàng đầu” hoặc từ ngữ có ý nghĩa tương tự mà không có tài liệu hợp pháp chứng minh.

Dự thảo tháng 4-2012: Cấm “nhất”, “duy nhất”, “tốt nhất”, “số một” hoặc từ ngữ có ý nghĩa tương tự.

DN cần gấp rút nghiên cứu góp ý cho quy định này để tránh vướng mắc khi thực hiện. Dự thảo Luật Quảng cáo dự kiến được Quốc hội thông qua vào tháng 6-2012.

Theo TÚ UYÊN

Doanh nhân Sài Gòn