Thị trường ngách của thạc sĩ toán bẻ lái sang lĩnh vực kinh doanh

Nỗi lo cơm áo gạo tiền đã khiến ông từ một thạc sĩ toán bẻ lái sang lĩnh vực kinh doanh.

Sau nhiều lần thất bại, Đỗ Thành Tích, Tổng giám đốc Công ty Tân Tín Thành với thương hiệu Intoc, đã tìm ra sản phẩm khác biệt để phát triển cho sự nghiệp kinh doanh của mình.

Do-Thanh-Tich

Chúng tôi biết đến Intoc và ông Tích trong sự kiện giới thiệu dự án khu phức hợp tại Myanmar Center của Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai. Intoc là đơn vị cung cấp sản phẩm chống thấm cho toàn bộ dự án có tổng vốn đầu tư lên đến 440 triệu USD này. Mặc dù giá trị hợp đồng chỉ được tổng kết khi dự án hoàn thành, nhưng theo ông Tích, doanh số là không nhỏ. Một sản phẩm của doanh nghiệp Việt với công nghệ 100% Việt Nam được chọn cho một dự án lớn mang tính quốc tế và một lĩnh vực khá lạ đã khiến chúng tôi phải quay trở lại tìm ông.

Sản phẩm công nghệ Việt

Dưới sự trợ giúp của cô con gái là Đỗ Kiều Thanh Diễm, ông Tích bật liên tục mấy video clip để giới thiệu với người viết về sự phức tạp của lĩnh vực chống thấm trước khi bắt đầu cuộc trò chuyện.

Một clip so sánh khả năng chống thấm của Intoc với hai thương hiệu khác, theo ông Tích, là của nước ngoài và rất nổi tiếng về chống thấm. Kết quả là miếng giấy lót dưới 2 tấm bê tông sử dụng chất chống thấm từ 2 công ty kia bị ướt trong khi miếng lót nằm dưới tấm bê tông có sử dụng hóa chất của Intoc thì không. Tiếp đó rất nhiều clip khác là những nhận xét từ khách hàng, công ty xây dựng nói về chất lượng chống thấm tốt của Intoc.

"Chẳng có tiêu chuẩn nào cho loại vật liệu này, nên nếu tự giới thiệu thì bạn sẽ nghĩ mình nổ. Do đó, cách tốt nhất là cho bạn xem hiệu quả thực tế tại các công trình sau một thời gian dài sử dụng và nhận xét từ khách hàng ", ông Tích giải thích về việc cho chúng tôi xem clip.

Năm 1996, lúc gia đình ông mới chuyển lên TP.HCM sống trong một căn nhà cũ, ông kể, lúc đó cứ mùa mưa đến là nhà dột. Nhìn thợ sửa chữa đục đẽo căn nhà mà xót cả ruột. Trao đổi với bạn bè trong lĩnh vực xây dựng, ông mới vỡ lẽ, thấm dột là vấn đề nan giải, chỉ làm tạm thời chứ chưa có giải pháp tối ưu. Thế là ông nhảy vào nghiên cứu.

Sản phẩm làm ra, ông thử nghiệm ngay trên nhà của mình. Sau đó, lại tiếp tục dùng thử nghiệm tại nhà của bạn bè, người thân. Cuối cùng ông đã sáng chế ra một chất chống thấm không cần đục gạch, chỉ cần đổ dung dịch chống thấm lên bề mặt của diện tích cần chống thấm (ngoài trời) là nó sẽ tự thẩm thấu.

Năm 1998, ông thành lập cơ sở sản xuất và bắt đầu quảng bá thương hiệu chống thấm F bằng những mẩu quảng cáo nhỏ trên báo. Từ đó, F được nhiều công trình sử dụng, doanh số tăng nhanh trong khoảng 2 năm sau đó.

Tuy nhiên, thời vàng son của chất chống thấm F cũng nhanh chóng qua đi khi những cộng sự trong Công ty bắt đầu chia bè, sản xuất hàng nhái và tiêu thụ riêng. Ông Tích bị sốc và bán luôn thương hiệu cho những người cộng tác. Năm 2001, ông ra đi chỉ với bí quyết và công thức sản xuất trong đầu. Và ông bắt đầu làm lại với thương hiệu mới toanh: Intoc.

Cuối cùng sản phẩm Intoc cũng tìm được chỗ đứng trên thị trường khi được sử dụng tại nhiều công trình lớn như khách sạn Rex, Victory Võ Văn Tần, cảng hàng không Phú Quốc, khu mở rộng nhà ga nội địa sân bay Tân Sơn Nhất, dự án Hoàng Anh Thanh Bình, cao ốc văn phòng Báo Tuổi Trẻ...

Từ 2001 đến nay, ông đã cho ra đời 6 sản phẩm chống thấm trong ngành vật liệu xây dựng hiệu Intoc. Mặc dù không nói rõ doanh thu nhưng ông cho biết hiện thị phần của Intoc khoảng 10% trong lĩnh vực chống thấm và tăng trưởng của Intoc luôn ở trên 20%/năm bất chấp sự trì trệ trong lĩnh vực xây dựng mấy năm qua.

Câu chuyện thất bại

Hiện tại, Intoc đã tạm thành công và tạo dựng được một chút tên tuổi, nhưng trước khi có được Intoc, chuyện kinh doanh của ông Tích là một hành trình đầy thú vị dù thất bại.

Ông Tích là một giáo viên toán nhưng sự đam mê sáng tạo và nỗi lo cơm áo gạo tiền đã khiến ông bẻ lái sang lĩnh vực kinh doanh. Năm 1992, ông xin nghỉ dạy ở Trường Cao đẳng Cần Thơ và bắt đầu nghiên cứu, sản xuất những sản phẩm tiêu dùng.

Vào thời điểm đó, thị trường dầu gội đầu còn sơ khai với một hoặc hai thương hiệu nhập khẩu có tên tuổi. Chưa có dầu gội chuyên dùng, thế là dầu gội trị gàu hiệu Cánh Buồm ra đời tại cơ sở sản xuất ở Cần Thơ. Ông cho biết bồ kết làm mượt nhưng lại gây ngứa và rụng tóc, để "kháng" điều này, ở quê hay dùng vỏ, lá chanh bôi lên tóc sau khi gội. Thế là Cánh Buồm tinh chất bồ kết lá chanh bắt đầu xâm nhập thị trường. Không chỉ bán rộng rãi ở các tỉnh miền Tây, có lúc sản xuất không kịp giao cho các hợp tác xã, chợ ở TP.HCM.

Tuy nhiên, đến khi người tiêu dùng đón nhận sản phẩm cũng là lúc Cánh Buồm bị phá sản. Chỉ sau 5 tháng, hàng giả nhái hiệu Cánh Buồm tràn vào các chợ TP.HCM, khiến doanh số giảm sút. Ông rút lui khỏi lĩnh vực dầu gội.

Công trình tiếp theo là keo dán cổ áo. Ông kể, thời điểm đó có 2 loại, keo Nhật gọi là keo nhất và keo Việt Nam là keo nhì. Keo nhì, thực chất cán một lớp nhựa PE lên vải lót trong cổ áo và thời gian ngắn bị bong giộp. Ông đã tìm ra được một chất phụ gia "tưới" thêm trên lớp cán để độ bám dính tốt, cổ cồn dịu hơn, không bị vểnh.

Sản phẩm nhanh chóng được người tiêu dùng tiếp nhận... Được nửa năm thì một doanh nghiệp Hàn Quốc vào đầu tư nhà máy quy mô, sản xuất vật liệu này tại Đồng Nai. Một lần nữa sản phẩm của ông lại quỵ ngã trước đối thủ.

Sau 2 lần thất bại, năm 1996 ông Tích quyết định bán nhà ở Cần Thơ cùng với một số vốn tích lũy được trong thời gian làm ăn được để lên TP.HCM lập nghiệp. Vợ ông vốn là học trò cũ và cũng là một giáo viên toán phải rời bục giảng theo chồng. "TP.HCM là trung tâm kinh tế, môi trường tốt cho sản xuất kinh doanh, dễ thăng tiến hơn nếu quyết chí hơn nữa," ông thuyết phục vợ.

Lên thành phố, ông vừa phải chạy "sô" các trung tâm luyện thi để kiếm sống và ấp ủ cơ hội được tiếp tục con đường kinh doanh. Và chưa đầy một năm sau khi bước chân lên thành phố ông đã sản xuất thành công phấn không bụi hiệu gấu Misa. Hàng bán khắp các trường tại TP.HCM, vươn ra tới Huế. Khá thành công được gần một năm, đùng cái, công ty Mic ra đời sản phẩm này. Họ bán 1.000 đồng/hộp, trong khi hàng của ông bán giá 1.700 đồng/hộp...

"Lại thua, đúng là làm thủ công không theo được công nghiệp, nếu bán theo họ thì mình lỗ vốn. Phải làm sản phẩm gì đó thị trường cần nhưng phải khác biệt thì may ra mới tồn tại", ông Tích rút ra bài học.

Và đó chính là sản phẩm chống thấm Intoc. "Lĩnh vực chống thấm thuộc về hóa học. Nhưng tôi lại chuyên về toán. Tư duy và sự logic trong toán giúp tôi tìm ra được bí quyết riêng cho sản phẩm. Nếu chúng tôi cũng làm như họ thì xách dép cho họ cũng chưa xứng và có thể cũng đã thất bại như mấy sản phẩm kia", ông nói thêm.

Tăng tốc ở thế hệ thứ hai

Không chỉ phải tạo sự khác biệt, thất bại trong những lần hợp tác trước đó cũng khiến ông Tích có một quan điểm khá cực đoan về mô hình kinh doanh của Intoc. Theo ông, đây là lĩnh vực đặc thù, không cần quá nhiều vốn vì bí quyết sản xuất mới là điều quan trọng. Và với một doanh nghiệp như vậy, mô hình gia đình là phù hợp nhất. Ông khẳng định Intoc sẽ chỉ là công ty gia đình và sẽ không mở rộng quy mô sản xuất theo hướng liên kết hay phát triển theo mô hình cổ phần.

Ông cũng thừa nhận: "Mình không được học hành bài bản về kinh doanh, nên nếu bung ra quá lớn thì sẽ rất khó khăn trong việc quản lý. Với mình, chậm mà chắc thì vẫn hơn".

Việc mở rộng thị trường của Intoc từ trước đến nay phần lớn vẫn theo kiểu hữu xạ tự nhiên hương. Mặc dù hiện nay Intoc đã có hơn 200 đại lý trên toàn quốc nhưng ông cho rằng, đó chính là nhờ sản phẩm tốt cùng chế độ chiết khấu cao khiến sản phẩm "tự trôi trên kênh" là chủ yếu.

Tuy nhiên, câu chuyện bây giờ của Intoc đã khác. "Điều kiện đã chín muồi và giờ là lúc chúng tôi bước vào giai đoạn tăng tốc", ông nói về chiến lược mới của Intoc.

Theo ông, việc khẳng định "made in Vietnam" trên bao bì sản phẩm cũng làm khó Intoc. Người tiêu dùng vẫn thích chọn sản phẩm ngoại vì họ chưa tin Intoc. Hiện có đến hàng trăm sản phẩm chống thấm ngoại trên thị trường.

Thế nhưng, ông cho rằng, trong một thị trường chưa có một tiêu chuẩn chất lượng chung, nhiều công trình dù sử dụng sản phẩm ngoại vẫn bị thấm như thường, thì những kinh nghiệm dân gian dựa vào hiệu quả thực tế sau nhiều năm để chọn sản phẩm là cách làm mà khách hàng thường sử dụng và đó là lợi thế của Intoc.

Ông cho biết việc trúng thầu dự án Myanmar Center là một ví dụ và ông Tào Văn Nghệ, Tổng Giám đốc khách sạn Rex, đã giới thiệu Intoc với ông Đoàn Nguyên Đức, Chủ tịch tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai. Ông Tích kể vì hồ bơi khách sạn ở Rex ở trên cao nên dễ bị thấm. Mặc dù sử dụng nhiều sản phẩm của các thương hiệu ngoại nhưng vẫn không thể xử lý triệt để. Cuối cùng ông Nghệ đã thử sử dụng Intoc và đã giải quyết được vấn đề.

Về mặt quản lý điều hành và kinh doanh, ông Tích nói rằng mình cũng không còn lo nữa khi hai người con của ông đã du học trở về và có thể phụ giúp. Đỗ Kiều Thanh Diễm, con gái lớn của ông, vừa tốt nghiệp một trường đại học quản trị kinh doanh ở Mỹ. Mặc dù ông nói Diễm sẽ còn phải học hỏi nhiều nhưng một góc văn phòng với tấm biển Phó tổng đã dành sẵn cho Diễm. Người con thứ hai của ông là Đỗ Thành Tín cũng du học ở Úc về và đang làm trợ lý cho ông.

"Chiến lược trong thời gian tới của Intoc là sẽ tập trung vào nhóm khách hàng chủ đầu tư các dự án, chủ thầu và đẩy mạnh xuất khẩu", ông Tích tiết lộ. Theo ông, trước đây dòng sản phẩm chống thấm Intoc 04 vẫn rất tốt nhưng không thi công nhanh được. Tuy nhiên, hiện tại Công ty đã có sản phẩm mới Intoc-04 Super có thể đáp ứng kịp tiến độ cho mọi công trình và giá cả rất cạnh tranh nên ông rất tự tin.

Theo NCĐT