Gốm sứ gia dụng: Cuộc chiến giành thị trường

Mặc dù hiện nay gốm sứ Trung Quốc, đặc biệt là gốm sứ Giang Tây vẫn đang được bày bán ở nhiều nơi

nhưng với sự đầu tư và chiến lược bài bản, sản phẩm gốm sứ của các doanh nghiệp sản xuất trong nước đang từng bước vươn lên giành lại thị trường ở tất cả các phân khúc.

su

Thống kê cho thấy, năm 2012, tổng doanh thu toàn thị trường gốm sứ gia dụng Việt Nam đạt khoảng 5.600 tỷ đồng nhưng với hơn 290 cơ sở sản xuất gốm sứ gia dụng trong nước chỉ đạt doanh số 1.677 tỷ đồng/năm, tức chỉ bằng 30% thị phần,70% thị phần còn lại thuộc về các DN nước ngoài, trong đó đa phần có xuất xứ từ Trung Quốc.

Hàng nội có lép vế ?

Phải thừa nhận có một thời gian khá dài, sản phẩm gốm sứ Trung Quốc luôn là nổi ám ảnh của các cơ sở sản xuất trong nước khi xuất hiện hầu hết trên thị trường cả nước. Phải nhìn nhận thì gốm sứ gia dụng "made in China" có mẫu mã đa dạng, giá cả lại vừa túi tiền người tiêu dùng nên đã hiện diện gần như trong tất cả các gia đình từ thành thị cho đến nông thôn.

Không chỉ bị cạnh tranh bởi hàng Trung Quốc, các doanh nghiệp (DN) nội còn bị chia thị phần bởi hàng nhập từ Mexico, Thái Lan... Không khốc liệt như với hàng Trung Quốc, nhưng hàng nhập khẩu từ những nước này vào hệ thống phân phối hiện đại cũng gây áp lực không nhỏ cho hàng Việt.

Bà Phạm Chi Lan - chuyên gia kinh tế nhận định, một trong những nguyên nhân khiến gốm sứ nội thua "trắng" trên sân nhà là do hầu hết các cơ sở sản xuất chủ yếu phát triển trên nền tảng thủ công, manh mún, công nghệ lạc hậu.

Mặc dù đã có DN đầu tư thiết bị sản xuất với công nghệ hiện đại, quy mô lớn nhưng do các nhà sản xuất chỉ mới dừng ở việc làm theo những gì họ nghĩ là thị trường cần, chưa nghĩ được phải đi trước, tạo ra xu hướng tiêu dùng mới.

Vì vậy, bà Lan khuyến cáo, trong điều kiện cạnh tranh gay gắt như hiện nay, việc phát triển bằng giải pháp nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo sự khác biệt có tính truyền thống nhưng vẫn mang bản sắc văn hóa bản địa và làm hài lòng khách hàng là nguyên tắc sống còn hiện nay của ngành hàng gốm sứ gia dụng, nhất là gốm sứ mỹ nghệ Việt Nam.

"Gốm sứ Việt Nam đang cạnh tranh đối đầu trực tiếp với Trung Quốc, Mexico, Thái Lan, Ấn Độ, cuộc cạnh tranh này không chỉ ở sản phẩm gốm thủ công mà còn từ các nhà máy sản xuất hàng loạt sản phẩm mô phỏng", ông Nguyễn Lực - Trưởng Đại diện Hiệp hội Làng nghề tại TP HCM nhận định.

Thắng ở khân phúc cao cấp

Theo phân tích của ông Lý Ngọc Minh, Tổng giám đốc Cty TNHH Minh Long 1, xét cục diện toàn thị trường , gốm sứ gia dụng Trung Quốc chỉ lấn át gốm sứ nội ở phân khúc thấp do có giá rẻ.

Lý giải cho vấn đề này, theo ông Minh, trong sản xuất gốm sứ thì nung là công đoạn chiếm nhiều chi phí nhất và chất lượng sản phẩm cao hay thấp phụ thuộc hoàn toàn vào quy trình này. Hàng Trung Quốc giá rẻ vì được nung ở nhiệt độ thấp nên tiết giảm được chi phí. Để có giá thành thấp, gốm sứ Trung Quốc chỉ nung ở nhiệt độ 800°C trong khi của các DN Việt Nam nung ở nhiệt độ 1.280 độ C. Do nhiệt độ thấp nên hàng Trung Quốc rất dễ vỡ, độ bền thấp đó là chưa kể sản phẩm còn chứa chì trong lớp hoa văn nhẹ lửa rất nguy hiểm đến sức khỏe con người khi sử dụng.

Riêng đối với phân khúc cao cấp lại là cuộc chơi riêng của các DN nội và một phần của các hàng nhập khẩu có xuất xứ từ các nước phát triển như Ý, Tây Ban Nha... Để có được thị phần này, các DN gốm sứ nội buộc phải dốc toàn lực, chú trọng việc đầu tư đổi mới công nghệ, trang thiết bị, tổ chức nghiên cứu khảo sát thị trường để định vị lại sản phẩm, xây dựng thương hiệu trên thương trường để tăng năng lực cạnh tranh, ở cả hai phân khúc bình dân và cao cấp, quyết giành lại thị trường nội địa.

Theo ông Minh, hàng gốm sứ Việt Nam thời gian qua mải lo làm hàng XK mà quên mất thị trường trong nước. "Miếng bánh" trong nước chưa giành được thì khi mở cửa hội nhập sẽ bị hàng nước ngoài chiếm lĩnh.

Với sự trở lại của hàng Việt, người tiêu dùng an tâm có thể từ bỏ những sản phẩm ngoại kém chất lượng để chuyển sang hàng nội với mức giá hợp lý nhưng an toàn khi các DN Việt đang ngày càng chú trọng tới thị trường nội địa.

Theo Báo Diễn đàn Doanh nghiệp

Quốc Chánh