Máy bay mất tích, cổ phiếu mất giá

Bi kịch MH370 càng làm cho tình hình tài chính của Hàng không Malaysia thêm khó khăn sau khi Hãng đã lỗ tới 370 triệu USD trong năm qua.

Bốn ngày sau khi chuyến bay MH370 mất tích, ông Lưu Quốc Hoa, Đại diện Malaysia Airlines tại Bắc Kinh, đã gửi cho mỗi gia đình nạn nhân số tiền 31.000 nhân dân tệ (5.000 USD). Chi phí này chỉ là khúc dạo đầu trước khi Hãng sẽ phải chi trả số tiền bồi thường khá lớn cho gia đình các nạn nhân thông qua các công ty bảo hiểm.

Từ cổ phiếu rớt giá mạnh

Việc máy bay mất tích khiến danh tiếng của Malaysia Airlines bị ảnh hưởng và có nguy cơ giá trị sẽ sụt giảm theo, mặc dù hồ sơ an toàn của Hãng là khá tốt trong hơn một thập niên qua.

Không đầy 3 ngày sau khi chiếc Boeing 777 chở 239 người gồm 227 hành khách và 12 phi hành đoàn xuất phát từ Kuala Lumpur tới Bắc Kinh biến mất trên màn hình radar một cách bí ẩn, cổ phiếu của Malaysia Airlines đã giảm gần 18% so với trước khi chiếc máy bay này gặp nạn.

Tờ Wall Street Journal cho hay, những năm gần đây, hãng này đã thua lỗ liên tục do cạnh tranh ngày càng khốc liệt với các hãng giá rẻ, nhất là AirAsia. Năm qua, Malaysia Airlines đã lỗ 1,17 tỉ Ringgit (360 triệu USD), năm 2012 lỗ 432 triệu Ringgit. Và năm 2011, Hãng lỗ tới 2,52 tỉ Ringgit, mức thua lỗ lớn nhất trong lịch sử của hãng này.

Khó khăn càng thêm trầm trọng là do sự can thiệp của Chính phủ Malaysia vào hoạt động của Hãng, cũng như sự phản đối quyết liệt của các tổ chức công đoàn đối với các nỗ lực cải tổ thông qua cắt giảm chi phí.

Năm 2011, Giám đốc Điều hành Tony Fernandes của AirAsia đã nhất trí hoán đổi cổ phiếu của hãng này với Malaysia Airlines để giúp hãng hàng không quốc gia tái xây dựng thương hiệu và củng cố tình hình tài chính. Tuy nhiên, thỏa thuận này đã nhanh chóng đổ vỡ trước làn sóng phản đối của các tổ chức công đoàn.

Không chỉ cổ phiếu của Malaysia Airlines giảm mạnh, giá cổ phiếu của Malaysia Airports Holdings, nhà điều hành Sân bay Quốc tế Kuala Lumpur nơi chiếc máy bay mất tích cất cánh lần cuối cùng, cũng đã giảm gần 2,4%, kéo theo chỉ số chứng khoán của Malaysia giảm 0,61% tại phiên đóng cửa hôm 10.3.

Trong khi đó, bên kia bờ Thái Bình Dương, vụ máy bay Boeing 777 mất tích cũng bắt đầu tác động tới cổ phiếu của nhà sản xuất máy bay này. Kết thúc phiên giao dịch đầu tuần (10.3), cổ phiếu Boeing đã giảm gần 1,3% giá trị, mức giảm mạnh nhất trong 30 mã blue-chip thuộc chỉ số Dow Jones, xuống còn 126,89 USD.

Cổ phiếu Boeing giảm giá dường như đã được báo trước khi cuối tuần qua, nhà sản xuất này thông báo phát hiện vết nứt trên cánh của 42 chiếc Dreamliner Boeing 787 đang được sản xuất. Tuy nhiên, Hãng khẳng định 122 chiếc đã giao không có vấn đề gì. Nguyên nhân là sự thay đổi quy trình chế tạo tại nhà cung cấp vật liệu Mitsubishi Heavy Industries. Sự cố này có thể khiến lịch giao Dreamliner bị trì hoãn trong vài tuần.

Lịch sử ngành hàng không cho thấy cổ phiếu của các hãng hàng không đều sụt giảm mạnh sau khi xảy ra sự cố lớn. Cổ phiếu của Air France và Asiana Airlines từng sụt giảm từ 7 - 20% trong tháng đầu tiên sau khi máy bay của họ gặp tai nạn hồi năm 2009 và 2013.

Tới kịch bản bồi thường

Ngày thứ 3 sau khi chuyến bay MH370 mất tích, Malaysia Airlines cho biết nhiệm vụ trọng tâm của họ lúc này là chăm lo cho thân nhân của hành khách trên chuyến bay xấu số.

Bên cạnh việc hỗ trợ tài chính ban đầu là 5.000 USD cho mỗi gia đình nạn nhân, Hãng đã cử một đội ngũ nhân viên có tên gọi là "Go Team" gồm 150 tình nguyện viên đến Bắc Kinh để động viên, giúp đỡ những người này vượt qua cơn khủng hoảng. Các chế độ được đưa ra gồm cung cấp chỗ ăn, ở, hỗ trợ y tế, chăm sóc sức khỏe... Hãng này cam kết đảm bảo mỗi gia đình có ít nhất một nhân viên chăm sóc. Một nhóm khác cũng đã túc trực tại Sân bay Quốc tế Kuala Lumpur để trợ giúp gia đình các nạn nhân.

Theo một lãnh đạo Indochina Airlines, hãng hàng không tư nhân tại Việt Nam đã ngưng hoạt động, cho rằng khi tai nạn hàng không xảy ra và gây chết người, mức bồi thường thiệt hại là không có giới hạn.

Hầu hết các hãng hàng không đều ký hợp đồng với công ty bảo hiểm để mua bảo hiểm cho hành khách. Tùy từng gói bảo hiểm, hành khách sẽ có mức bồi thường cụ thể khi tai nạn xảy ra. Tuy nhiên, trường hợp hãng hàng không chứng minh được rằng sự cố gây ra tai nạn chết người không phải do lỗi của họ thì họ có quyền xin bồi thường cho gia đình nạn nhân ở mức thấp nhất.

Nhưng kịch bản bồi thường đối với chuyến bay định mệnh MH370 của Malaysia Airlines được dự báo sẽ không đơn giản, cho tới khi tìm được tung tích chiếc Boeing 777 hay ít nhất phải tìm thấy được hộp đen của máy bay để có thể xác định chính xác nguyên nhân gây ra tai nạn.

Một tai nạn máy bay gần đây là chiếc máy bay ATR 72 của Hãng hàng không Lào lao xuống sông Mê Kông trong khi đang cố gắng hạ cánh tại khu vực cách sân bay Pakse, tỉnh Champasak khoảng 8km hồi tháng 10.2013. Hậu quả là toàn bộ 44 hành khách cùng 5 thành viên phi hành đoàn trên máy bay đã thiệt mạng, trong đó có 5 người Thái Lan. Sau đó, gia đình của 3 nạn nhân người Thái Lan đã đề nghị mức bồi thường lên đến 1,4 triệu USD hay 465.000 USD cho mỗi nạn nhân. Tất nhiên, mức bồi thường thật sự luôn là con số được giữ bí mật.

Theo Nhịp cầu đầu tư.