Nokia, HP và trò chơi "đuổi bắt" trong thế giới công nghệ

stephen-elop-ceo-nokia-chuanTrong lĩnh vực công nghệ, nỗ lực bám đuổi đối thủ đôi khi khiến các công ty, cho dù là những tập đoàn khổng lồ, thâm tím mình mẩy, hao tốn tiền của và có thể không tránh khỏi trắng tay.

 

Tuần trước, với cách riêng của mình, Nokia và Hewlett-Packard đều đã quyết liệt thể hiện quyết tâm lao vào cuộc chiến.

Thay bổi hay mất thị phần hơn nữa?

Chủ tịch mới của Nokia - Stephen Elop - đã phát đi thông điệp đến toàn thể nhân viên, so sánh đòi hỏi cấp thiết phải đuổi kịp Apple và Google trong thị trường điện thoại thông minh (smartphone) như tình thế của người đang đứng trên con thuyền bốc cháy ngoài khơi xa.

Elop mô tả "người này đứng trên sàn thuyền đang bốc cháy; anh ta buộc phải lựa chọn và anh ta quyết định nhảy."

Cũng trong bản thông điệp đó, Elop khẳng định rằng "giống như hình tượng so sánh kia, Nokia cũng không còn sự lựa chọn nào khác là phải nhảy bằng việc thực hiện những bước đi quyết liệt hơn để giành lại thị phần đã mất"

Cùng lúc, tại San Francisco, nhà sản xuất máy tính cá nhân hàng đầu thế giới - HP - cũng có hành động của riêng mình. Hãng này đã trình làng máy tính bảng TouchPad nhằm cạnh tranh với iPad của Apple. Bên cạnh đó, hãng cũng tung ra hai dòng điện thoại thông minh mới để bắt kịp đối thủ trên thị trường mà hãng đang bị tụt hậu.

Cho dù đều là những "ông lớn"  trong lĩnh vực công nghệ nhưng cả Nokia và H.P đều không tránh khỏi những chầy chật khi đối đầu với những đối thủ nặng ký, luôn đi trước đón đầu một thị trường vốn biến chuyển không ngừng. Dù ở bất kỳ lĩnh vực nào, việc đuổi kịp các tiên phong vốn là điều khó khăn thì nay lại càng trở nên nhọc nhằn trong lĩnh vực công nghệ.

Chủ tịch chuyên trang công nghệ Strategic News Service - ông Mark R. Anderson nhận định rằng "cơ hội thành công là vô cùng nhỏ nhoi nếu như không muốn nói là không tưởng."

Lịch sử đã từng chứng kiến nhiều cuộc rượt đuổi thành công. Chẳng hạn, I.B.M từng là bá chủ ngành công nghệ sản xuất máy tính siêu nhỏ lẫn máy tính cá nhân nhưng sau đó đã bị soán ngôi. Hay Microsoft là kẻ sinh sau đẻ muộn trong thị trường phần mềm trình duyệt Internet nhưng cũng đã đối ngôi thành công.

Những kẻ đi sau cũng có thể thành công nếu họ biết tận dụng nguồn động lực tiềm ẩn trong cuộc đua sáng tạo. Nguồn động lực đó là: khi các đối tác trong ngành, các chuyên gia phần mềm và khách hàng đua nhau sử dụng sản phẩm của những công ty dẫn đầu thì thế của chúng cũng sẽ lên theo. Khi càng nhiều người sử dụng công nghệ mới thì công nghệ càng đem lại lợi ích lớn lao hơn và tạo ra sức mạnh "hiệu ứng mạng lưới" trong kinh tế.

Nokia - Liên kết để dẫn đầu?

Trong bản thông điệp đến toàn thể nhân viên đăng lần đầu trên trang Engadget, chủ tịch Elop cũng đã nhấn mạnh về hiệu ứng này. Ông viết rằng Nokia đã nhận thấy mình đang thua trong "cuộc chiến của các hệ sinh thái" bao gồm các nhà phát triển phần mềm, trò chơi, quảng cáo, thương mại điện tử, tìm kiếm và các dịch vụ có liên quan khác.

Elop khẳng định Nokia phải "xây dựng được, thôi thúc hoặc tham gia sâu vào một hệ sinh thái."

Các chuyên gia phát biểu rằng về lâu dài, tốt hơn hết, Nokia nên liên kết với một đối tác công nghệ chủ chốt. Chủ tịch Forrester Research nhận định "Nokia không đủ vũ khí để một mình đương đầu với cuộc chiến này."

Các chuyên gia gợi ý đối tác tiềm năng nhất có thể là Google và Microsoft. Gần đây, cả hai tập đoàn này đều ngỏ ý mời Nokia hợp tác. Dù Nokia đã mất thị phần điện thoại thông minh (thị phần của hãng này đã giảm xuống còn 28% trong quý IV/2010 - giảm tới 10% so với cùng kỳ năm ngoái) nhưng hãng vẫn đạt doanh số điện thoại thông minh cao nhất. Vì thế, Nokia có thể là đối tác và là nhà tiếp thị xứng tầm cho hệ điều hành dùng cho điện thoại thông minh Android của Google hay Windows Mobile 7 của Microsoft.

Phần lớn điện thoại thông minh của Nokia hiện đang sử dụng hệ điều hành Symbian đã bị phàn nàn nhiều. Theo nguồn tin đáng tin cậy, để hỗ trợ cho cuộc chuyển đổi của Nokia, cả Google và Microsoft đều chào mời gói hỗ trợ kỹ thuật và marketing trị giá tới hàng triệu đôla.

Cho dù Elop về tiếp quản Nokia vào tháng 9 sau khi rời Microsoft nhưng theo nhận định của ông Colony, Android mới thực sự phù hợp với Nokia do việc sử dụng Microsoft tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Mặc dù điện thoại iPhone của Apple đã định hình lại sản phẩm điện thoại thông minh nhưng chính những thiết bị cầm tay sử dụng hệ điều hành Android của Google mới có sức lan tỏa mạnh mẽ đến nhiều người dùng và các nhà phát triển nội dung. Theo thống kê của công ty Sanford C. Bernstein & Company, năm 2009, 25 triệu chiếc iPhone xuất xưởng so với 8 triệu chiếc điện thoại cài Android. Một năm sau, số lượng iPhone chỉ là 48 triệu chiếc so với 61 triệu chiếc cài Android.

HP - cuộc xâm nhập vào thị trường máy tính bảng

Hôm thứ tư tuần trước, H.P cùng lúc giới thiệu máy tính bảng và hai chiếc điện thoại thông minh mới. Hãng chưa công bố giá bán lẫn đối tác viễn thông.

Các sản phẩm này sử dụng công nghệ của Palm - công ty H.P mới thâu tóm hồi tháng 7 với giá 1,2 tỷ đô la. Phó chủ tịch cấp cao của H.P và là cựu chủ tịch Palm - ông Jon Rubinstein phát biểu "không nghi ngờ, chúng tôi đã để mất một chu kỳ sản phẩm."

H.P đặt ưu tiên mạnh mẽ đối với thị trường máy tính bảng đặc biệt nếu máy tính bảng ăn dần vào thị trường máy tính cá nhân - mảng thị trường H.P đang chiếm lĩnh. Theo ước tính của International Data Corporation, doanh số máy tính bảng có thẻ tăng gấp 4 lần trong vòng hai năm tới, đạt đến 71 triệu sản phẩm vào năm 2012.

Tại sự kiện ở San Francisco, H.P đã trình làng sản phẩm TouchPad - sản phẩm có kiểu dáng tương tự iPad của Apple. H.P kỳ vọng khách hàng và các nhà phát triển nội dung sẽ hào hứng đón nhận một tên tuổi mới trên thị trường máy tính bảng- đặc biệt là khi tên tuổi đó đã quá đỗi quen thuộc với giới doanh nhân, không giống như Apple.

Phó chủ tịch H.P - ông Todd Bradley nhấn mạnh hãng đã dồn mọi nguồn lực và quyết tâm cho cuộc chiến đấu trường kỳ "đây mới chỉ là điểm xuất phát của cuộc chạy đua maratong"

Cuộc chạy đua không bao giờ kết thúc

Các chuyên gia khuyên rằng để bắt kịp nhà sản xuất đang dẫn đầu về sáng tạo, các tập đoàn công nghệ cần vượt qua thói quan liêu, huy động toàn bộ nguồn lực của công ty và đi sâu vào sáng tạo. Chẳng hạn, đầu những năm 1980, để đạt được bước tiến mạnh mẽ trên thị trường máy tính cá nhân, I.B.M đã lập hẳn một đội độc lập có tên "những chú vịt hoang dã" và gửi họ đến Florida, xa hẳn khỏi trụ sở hãng.

Trong bản thông điệp nội bộ đầy cảm xúc của mình, Elop đã gợi lại lời cảnh báo phòng thủ từ cựu chủ tịch của mình tại Microsoft - Bill Gates. Năm 1995, Bill Gates đưa ra thông điệp nội bộ có tựa đề "The Internet Tidal Wave" (tạm dịch: Đợt Thủy Triều Internet). Trong bản này, Bill Gates viết về "Netscape - một đối thủ mới trên thị trường Internet. Và quả thực, sau đó, hãng này đã chiếm lĩnh đến 70% thị trường phần mềm trình duyệt Web trên thế giới. Gates cảnh báo" đối thủ mới toan tính thương mại hóa hệ điều hành nền Windows".

Các chuyên gia nhớ lại: chính quyết tâm đương đầu với thách thức từ Netscape đã thôi thúc toàn thể tập đoàn và khích lệ đội ngũ lập trình viên không ngừng sáng tạo cho dù những động thái của hãng sau đó đã làm dấy lên đạo luật liên bang chống độc quyền đối với Microsoft.

Tuy nhiên điểm khác biệt căn bản là Bill Gates đã cảnh báo về mối đe dọa từ khi Netscape vẫn còn là một tên tuổi nhỏ bé, chưa hề niêm yết đại chúng. Trong khi, thông điệp của Elop phát đi khi Apple - đối thủ trực tiếp trên thị trường điện thoại thông minh - đã trở thành một để chế công nghệ.

Trong cuộc rượt đuổi này, Nokia và H.P đều có con át chủ bài của riêng mình. Nokia từ lâu đã có thị phần lớn nhất trên thị trường điện thoại di động, duy trì được mối quan hệ mật thiết với các đối tác viễn thông trên toàn thế giới và một nhãn hiệu có vị thế vững chắc trong lòng người tiêu dùng. H.P thâm nhập thị trường máy tính bảng với tư cách là một hãng máy tính cá nhân lớn nhất thể giới với kinh nghiệm sản xuất, độ nhận diện thương hiệu cao và hệ thống phân phối rông khắp toàn cầu.

Giáo sư trường Harvard - ông David B. Yoffie nhận xét "Nokia và H.P đều đang nắm giữ lượng khách hàng ổn định nhất và thị phần lớn nhất nhưng thách thức căn bản với cả hai đều là liệu họ bắt kịp được với thị trường trong khi các đối thủ khác trên toàn cầu cũng đang hối hả lao lên phía trước?"

Theo VEF