DN phân phối bán lẻ: Khó cưỡng lời mời liên doanh

muahangtrongsieuthibanleDoanh nghiệp phân phối bán lẻ nội địa đang quan tâm tới việc liên doanh với nước ngoài, nhưng liệu họ có giữ được phần vốn của mình trong liên doanh trước những chào mời hấp dẫn của đối tác?
Ông Phạm Đình Đoàn, Chủ tịch Tập đoàn Phú Thái, một trong những doanh nghiệp  phân phối lớn nhất Việt Nam, đã khẳng định sẽ không bán cổ phần của mình trong liên doanh với Tập đoàn Family của Nhật Bản.

“Liên doanh này được thành lập bởi chúng tôi muốn tận dụng trình độ kinh doanh, công nghệ của đối tác nước ngoài, nhằm thông qua đó phát triển trình độ của doanh nghiệp. Có nhiều ý kiến cho rằng, sau một thời gian, chúng tôi sẽ bán cổ phần của mình trong liên doanh. Tuy nhiên, tôi khẳng định, việc đó không xảy ra. Chúng tôi mong muốn hoạt động của mình được các cơ quan chức năng ủng hộ”, ông Đoàn phát biểu với lãnh đạo Bộ Công thương trong cuộc họp mới diễn ra tại Hà Nội.

Sở dĩ phải kêu gọi sự ủng hộ của các cơ quan chức năng trong việc tổ chức các liên doanh với nước ngoài, theo ông Đoàn, bởi doanh nghiệp  Việt Nam hiện nay yếu đủ đường: từ vốn, công nghệ, đến nhân lực. “Muốn phát triển được khả năng kinh doanh và khai thác thị trường, thì việc doanh nghiệp trong nước liên doanh với nước ngoài là điều tự nhiên”, ông Đoàn nói.

Tuy nhiên, với những người am hiểu lĩnh vực phân phối bán lẻ trong nước, việc liên doanh với doanh nghiệp trong nước cũng là một cách để các nhà phân phối nước ngoài thâm nhập thị trường Việt Nam. Lãnh đạo Hội Siêu thị Hà Nội cho biết, một số siêu thị nước ngoài mở rộng ảnh hưởng về các địa phương thông qua hình thức liên doanh với một doanh nghiệp trong nước. “Thực hiện như vậy, doanh nghiệp sẽ thuận lợi hơn trong việc tìm kiếm mặt bằng. Đến một thời điểm nhất định, có thể doanh nghiệp trong nước sẽ rút vốn khỏi liên doanh”, ông Vũ Vinh Phú, Chủ tịch Hội Siêu thị Hà Nội phân tích khả năng mà các doanh nghiệp có thể làm.

Chủ doanh nghiệp của chuỗi siêu thị điện máy B.C, sau vài năm liên doanh với một công ty của Nhật Bản, đã rút vốn bởi lý do đơn giản là “hoàn thành mục tiêu” kinh doanh. “Sẽ chẳng có một khẳng định chắc chắn nào về việc doanh nghiệp trong nước không bán cổ phần của mình trong liên doanh, bởi mỗi doanh nghiệp có một mục tiêu để hướng tới”, ông này nói.

Cũng theo doanh nhân trên, các doanh nghiệp trong nước không thể xin những chính sách ưu đãi cho mình mà không chịu quan tâm nuôi dưỡng mình để nâng tầm và tăng khả năng cạnh tranh. “Không nên quá lo ngại về việc các doanh nghiệp nước ngoài sẽ thao túng sản xuất, bởi họ luôn quan tâm tới nhu cầu của người tiêu dùng và biết phân phối mặt hàng gì để phục vụ người tiêu dùng tốt nhất, thông qua đó thu lợi nhuận về cho doanh nghiệp”, doanh nhân này chia sẻ về khả năng “lấn át” cả doanh nghiệp nước ngoài trên thị trường Việt Nam.

Trên thực tế, trong các cuộc gặp gần đây của doanh nghiệp trong nước với Bộ Công thương, các doanh nghiệp đều thể hiện sự ngán ngại doanh nghiệp nước ngoài bởi sự chênh lệch rất lớn. Ông Phan Thế Ruệ, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp  bán lẻ Việt Nam cho biết, các ý kiến mà doanh nghiệp thường phản án với tổ chức này trong 3 năm qua đều xoay quanh vấn đề năng lực cạnh tranh, thông qua vốn, mặt bằng, công nghệ kinh doanh.

Do rơi vào trạng thái thua kém khá xa, nên các doanh nghiệp dường như đang nghĩ tới một phương án liên doanh với doanh nghiệp nước ngoài trong việc phát triển hệ thống. Sự lựa chọn này rất tự nhiên và cũng là một phương án tốt với nhiều doanh nghiệp. Tuy nhiên, đến một thời điểm nào đó, doanh nghiệp khó cưỡng lại được sự chào mời bán cổ phần trong liên doanh, mà trường hợpï của chuỗi điện máy B.C là một ví dụ. Khi đó, chuỗi hệ thống mà các doanh nghiệp trong nước đã dày công xây dựng nghiễm nhiên thuộc về các nhà đầu tư nước ngoài.

“Lĩnh vực phân phối bán lẻ là lĩnh vực xương xẩu mà chỉ người trong cuộc mới cảm nhận hết được những khó khăn và phức tạp. Do đó, tìm được một hướng đi tích cực để phát triển doanh nghiệp đủ sức cạnh tranh khi mà thị trường trong nước đã mở hoàn toàn vẫn là bài toán khó trong lĩnh vực phân phối bán lẻ”, bà Vũ Thị Hậu, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Nhất Nam nhận xét.

Kim Sơn - Báo Đầu tư