Doanh nghiệp Đông Nam Á gặp khó

banh 1 ee939Kết quả một cuộc khảo sát mà hãng tin Reuters vừa thực hiện tại Đông Nam Á cho thấy doanh nghiệp (DN) khu vực này đang trải qua những ngày tháng khó khăn: lợi nhuận suy giảm, khan hiếm lao động, chi phí tăng cao và thị trường bị co hẹp.

Nhiều DN đang tính tới chuyện chuyển hoạt động đi nước khác.

Reuters đã nghiên cứu báo cáo tài chính năm 2012 của 1.000 DN có số vốn thị trường từ 100 triệu đô la Singapore ( 81 triệu đô la Mỹ) trở lên, niêm yết cổ phiếu trên các thị trường chứng khoán Singapore, Thái Lan, Malaysia, Indonesia và Philippines và phát hiện có 54% số công ty ghi nhận doanh số và lợi nhuận sụt giảm. Tỷ lệ này tương đương với tỷ lệ ghi nhận được năm 2009, khi nền kinh tế toàn cầu bắt đầu lao đầu vào cuộc suy thoái sau vụ phá sản của Ngân hàng Lehman Brothers bên Mỹ.

Singapore là nơi các DN bi quan nhất. Cuộc khảo sát 268 công ty niêm yết của Singapore cho thấy có đến 57% số DN báo cáo lợi nhuận bị sụt giảm trong 3 quí đầu năm 2012, tỷ lệ cao nhất kể từ năm 2002, khi hãng Thomson Reuters bắt đầu thực hiện cuộc khảo sát này.

Singapore là một trung tâm tài chính và thương mại quan trọng, nổi tiếng là nơi có các chính sách thân thiện với DN. Tuy nhiên, gần đây, do sự phản đối của người dân, Chính phủ Singapore đã siết chặt thị trường lao động, hạn chế người lao động nước ngoài và từ đó các DN khó tuyển dụng nhân sự. Trong khi đó, hoạt động xuất khẩu của các DN Singapore có phần bế tắc vì nhu cầu tiêu dùng tại các nước phát triển như Mỹ và EU bị trì trệ vì những biện pháp thắt lưng buộc bụng.

Trong nước, chi phí của DN theo đà gia tăng của BĐS và các loại hàng hóa dịch vụ vì lạm phát ở Singapore vào cuối tháng 1-2013 đã lên mức 4% so với năm trước. Tất cả các khó khăn này đã đẩy nhiều DN Singapore đi tìm miền đất mới.

Chan Chong Beng, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Siangapore - đồng thời là chủ Công ty Goodrich Global, chuyên cung ứng thảm trải sàn và giấy dán tường – đã lên kế hoạch chuyển trụ sở công ty và các nhà máy tới Thượng Hải trong khi vẫn duy trì bộ phận tiếp thị, bán hàng ở Singapore. Cái khó của Goodrich Global, theo ông Chan là " không tìm được công nhân và không còn cơ hội phát triển ở Singapore". Doanh số của công ty đã giảm liên tục trong hai, ba năm qua trong khi giá thuê mặt bằng tăng 30% và chi phí nhân công tăng 20%, ông Chan nói với Reuters.

Ông Andrew Tjioe, Chủ tịch Hiệp hội Nhà hàng Singapore với hơn 300 hội viên, cho biết áp lực đối với DN do gia tăng chi phí và khan hiếm lao động là chưa từng thấy. "Tôi đã trải qua nhiều cuộc suy thoái – khủng hoảng tài chính năm 1997, dịch SARS rồi khủng hoảng 2008 nhưng chưa bao giờ thấy tệ hại như lúc này", ông Tjioe – người đã có 30 năm làm việc trong nghành ăn uống than thở.

Những DN nhỏ và vừa như công ty của ông Chan bị tác động nặng nề nhất. Khu vực DN này đóng góp hơn một nửa tổng sản lượng quốc gia của Singapore và sử dụng 70% lực lượng lao động.

DN nước ngoài tại Singapore cũng không ngoại lệ. Một khảo sát của Phòng Thương mại Mỹ tại Singapore ghi nhận có tới 15% số DN thành viên có kế hoạch di chuyển đi các nước khác và 5% đã thực hiện sự di chuyển. Tháng trước, Phòng Thương mại Mỹ cùng 8 hiệp hội DN nước ngoài đã gửi một lá thư chung lên Chính phủ Singapore bày tỏ sự quan ngại trước chính sách hạn chế lao động nước ngoài. "Trong lúc Singapore tiếp tục thu hút vốn đầu tư nước ngoài, chúng tôi đặc biệt lo ngại việc thực thi chính sách lao động mới sẽ có tác động tiêu cực đến nền kinh tế cũng như tiếng tăm của Singapore như một nền kinh tế mở", bức thư viết.

Giám đốc điều hành Ủy ban Phát triển kinh tế Singapore Yeoh Keat Chuan chia sẻ mối lo ngại của cộng đồng DN và cam kết có biện pháp hỗ trợ, nhưng đến nay vẫn chưa có biện pháp nào được ban hành.

Nhiều DN không muốn rời bỏ Singapore, nơi có môi rường sống an toàn, chính sách minh bạch, ít tham nhũng, nhưng triển vọng phát triển kinh doanh buộc họ phải tìm tới các nước lân cận có chi phí thấp hơn, lao động dồi dào hơn và thị trường tiêu thụ lớn hơn. Trung Quốc, Việt Nam và Indonesia được coi là những điểm đến tiềm năng của họ.

Chuỗi cửa hàng bán lẻ hàng điện máy Courts Asia Ltd hiện có 72 siêu thị tại Singapore và Malaysia – đang xúc tiến xây dựng siêu thị lớn nhất của mình tại miền Đông Jakarta, Indonesia, dự kiến mở cửa vào năm 2014 tới. "Ở Singapore, chi phí thuê mặt bằng và lao động đang tăng nhanh, để ứng phó, chúng tôi phải điều chỉnh mô hình hoạt động, ông Lawrence Yeo, Giám đốc tài chính của BreadTalk, cho biết.

Theo TBKTSG.